Het nieuwe Mexicaanse griepvirus: de feiten

Een selectie uit het nieuws over de Mexicaanse griep op feitelijke basis
door het veterinaire team van DAP Horst


Waarom heet dit griepvirus varkensgriep?
Wat zijn de gevolgen voor de mens?
Is het veilig vlees en vleesproducten te eten?
Wat is het risiko voor een pandemie?
Is er een vaccin voor de mens beschikbaar?
Welke geneesmiddelen zijn beschikbaar voor behandeling?

Waarom heet dit griepvirus varkensgriep?
Het Mexicaanse griepvirus dat in een weekend tijd als ‘swine flu’ of varkensgriep bekend werd, heeft eigenlijk een verkeerde naam (NRC). Dit virus, zeggen de deskundigen, is nooit in varkens gevonden. Het is de vraag of het varkens kan besmetten of ziek kan maken. Het is in feite een nieuw menseninfluenzavirus.

"Varkensinfluenza bestaat overigens wel"
Varkensinfluenza bestaat overigens wel.

De naam varkensgriep is snel ontstaan, ongetwijfeld om het te onderscheiden van de vogelgriep die nu al een decennium als een dreiging geldt. Het vogelgriepvirus H5N1 waar mensen ook ziek van kunnen worden is echter wél een vogelgriepvirus. Het komt massaal onder vogels voor.

Het nieuwe virus is een influenza A van het type H1N1. Influenzavirussen zijn er van het type A, B en C. A komt bij mensen het meest voor, B wat minder en C niet of nauwelijks. Er zijn duizenden typen influenza A geïdentificeerd en de onderverdeling in grotere categorieën gebeurt vanouds op grond van de reactie van het afweersysteem van de ‘gastheer’ tegen de ziekmakende virussen.

Wat zijn de gevolgen voor de mens?
Gevallen van varkensgriep bij de mens zijn incidenteel beschreven. Normaal zijn de symptomen identiek aan de griep bij de mens. De klinische presentatie van deze gevallen varieert van asymptomatisch tot ernstige longontsteking met de dood tot gevolg. Omdat de verschijnselen gewoonlijk identiek zijn aan de griep en andere infecties van de voorste luchtwegen (verkoudheden) werden de meeste gevallen ontdekt bij routinematig onderzoek in het kader van het griep bewakingsprogramma. Milde of asymptomatische gevallen worden vaak niet onderkend waardoor de omvang van deze ziekte bij de mens onbekend is .

Is het veilig om vlees en vleesproducten te eten?
Ja, Influenza blijkt niet te kunnen worden overgedragen op de mens door het eten van vlees of andere producten die van dieren gemaakt worden. Het Influenzavirus wordt gedood bij temperaturen boven de 70°C zoals dat gebruikelijk is bij het bereiden van vlees.

Wat is het risico op een pandemie (wereldwijde uitbraak)?
Het is aannemelijk dat de meeste mensen geen immuniteit hebben tegen het Mexicaanse griepvirus die hen beschermd tegen een infectie. Als het  nieuwe virus in staat is een efficiënte mens-op-mens transmissie te bewerkstelligen kan het in staat zijn een influenza pandemie te geven. Wat de consequenties hiervan zijn is moeilijk te voorspellen omdat dit afhangt van het ziekteverwekkende vermogen van het virus, de bestaande afweer hiertegen, kruisbescherming door antilichamen van humane griep en gastheerfactoren. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) heeft het alarmniveau voor de griepuitbraak verhoogd naar fase 4, het op twee na hoogste niveau. Fase 4 houdt in dat mensen elkaar kunnen besmetten met het virus. Bij deze fase hebben overheden internationaal de plicht om binnenkomende reizigers te controleren. Ook moet elk land zijn draaiboek voor grieppandemieën gereed hebben.

Is er een vaccin voor de mens dat tegen het Mexicaanse griepvirus beschermt?
Nee. Infuenzavirussen kunnen erg snel veranderen en een match tussen vaccin en het circulerende virus is erg belangrijk voor bescherming. Vandaar dat de WHO 2x per jaar de vaccinvirussen selecteert die gebruikt worden in de entstoffen . Het huidige griepvaccin bevat geen Mexicaans griepvirus. Het is onbekend of het huidige vaccin kruisbescherming geeft tegen het virus wat momenteel in Mexico, Europa en de VS gevonden wordt. 

Welke geneesmiddelen zijn beschikbaar voor behandeling?
Antivirale middelen zijn beschikbaar in sommige landen welke de ziekte effectief kunnen voorkomen of bestrijden. Er zijn 2 soorten medicijnen 1) adamantines (amantidine en ramantidine) en 2) remmers van het neuraminase van het influenzavirus (oseltamivir en zanamivir). Het merendeel van de gemelde griepgevallen herstelt echter zonder behandeling. Sommige influenzavirussen ontwikkelen resistentie tegen antivirale middelen. De recentelijk gevonden stammen in de VS waren oseltamivir en zanamivir gevoelig maar resistent tegen de amantidine en ramantidine.

Actuele informatie over influenza is te vinden op www.degrotegriepmeting.nl.